Ty i samorząd
Wzory pism
Zapraszamy Cię do zapoznania się z użytecznymi dokumentami, które posłużą Ci jako narzędzia do rozwiązywania problemów, z którymi spotykasz się na co dzień, a których rozwiązanie leży w gestii samorządu Twojej gminy. Wybierz interesującą Cię dziedzinę i pismo:
Bezpieczeństwo
Policja jest rządowa, ale starosta pozostaje na swoim terenie jej zwierzchnikiem, m.in. uzgadnia z komendantem wojewódzkim powołanie i odwołanie powiatowego komendanta policji. Nie może co prawda wydawać policji rozkazów ani mówić jej, w jaki sposób ma przeprowadzić obławę na bandytów, ale może wskazać miejsca szczególnie niebezpieczne, wymagające stałego pilnowania. Gmina i powiat mogą pomóc wybudować lub wyremontować posterunek, kupić radiowóz, komputer, meble, sfinansować etat policyjny. Mogą też przeznaczyć fundusze na akcje zwiększające bezpieczeństwo, takie jak choćby „Szkoła wolna od narkotyków”.
Niektóre gminy mają swoje straże – ich funkcjonariusze mogą nakładać mandaty na kierowców czy handlarzy, a także odpowiadają za ład i porządek. Nie zawsze jednak istnienie takiej straży jest uzasadnione – czasem byłoby lepiej, gdyby pieniądze zostały przeznaczone na działalność policji.
Samorząd powinien mieć konkretne pomysły na poprawę bezpieczeństwa. Nie wierz kandydatowi, jeśli ci powie, że gmina stanie się oazą uczciwości i spokoju, bo to nierealne. Jednak jeżeli obieca, że np. razem z nauczycielami, rodzicami i policją opracuje program monitorowania szkół przez policję i wyspecjalizowane służby ochrony, to taki postulat możesz poprzeć, bo jest realny i pożyteczny. Możesz także żądać od kandydata, żeby sfinansował wymalowanie pasów na jezdni, ochronę przejść dla pieszych przy szkołach czy lepsze oświetlenie parku, gdzie są częste napady. Bezpieczeństwo poprawia się także dzięki organizowaniu zajęć pozalekcyjnych dla młodzieży oraz w wyniku skutecznej kontroli przestrzegania przepisów dotyczących sprzedaży alkoholu.
Pamiętaj ponadto, że gmina odpowiada za ochronę przeciwpowodziową (m.in. za dobry stan zabezpieczeń), a także przeciwpożarową. Gmina musi współpracować z ochotniczą strażą pożarną, a powiat – z zawodowymi jednostkami straży.
Problem:
Kradzież samochodu z parkingu
Wzory pism:
Zawiadomienie o popełnieniu przestępstwa
Wniosek do prezydenta w sprawie Policji
Wniosek do burmistrza w sprawie Straży Miejskiej
****************
Kultura
Samorządy przejęły większość teatrów, muzeów i filharmonii. Niestety, placówki te różnie sobie radzą. Państwo wprawdzie dotuje kulturę, ale pieniędzy jest niewiele, więc obowiązek prowadzenia i utrzymania tych instytucji spada na władze lokalne. Samorząd nie może wpływać na repertuar teatrów, musi natomiast zadbać o ich stan i wyposażenie oraz stworzyć im finansowe warunki działania. Rozwój artystyczny można stymulować dzięki konkursom, stypendiom i dotacjom.
Gmina powinna zapewnić mieszkańcom dostęp do wartościowych książek poprzez sieć bibliotek publicznych. Samorząd musi wykładać pieniądze na zakup książek, także ambitniejszych, dla dorosłych i dzieci. Powinien zachęcać do czytania, np. organizować konkursy czytelnicze, choćby ze skromnymi nagrodami. Może prowadzić na swoim terenie zbiórki książek, również używanych.
Gmina powinna dbać o lokalne boiska, urządzenia sportowe i tereny rekreacyjne oraz wspierać lokalne kluby sportowe, tak aby mieszkańcy mieli różnorodną ofertę zajęć.
W każdej gminie powinno działać centrum kultury, choć niekoniecznie w formie zinstytucjonalizowanego gminnego ośrodka kultury. Takie placówki muszą przyciągać ludzi, którzy mają pomysły na ożywienie kultury – np. umieją poprowadzić zespół teatralny czy plastyczny. Jeśli mieszkańcy zapalą się do własnego teatru, to pomogą zbudować dekoracje i chętnie zdobędą kostiumy. Samorząd ma wiele sposobów, żeby uzyskać pieniądze na utrzymanie centrów kultury, np. akcje charytatywne i koncerty albo wynajem sal na wesela czy zabawy.
Obowiązkiem gminy jest prowadzenie chociaż jednej placówki wychowania pozaszkolnego. Funkcję tę spełniają najczęściej wiejskie świetlice czy młodzieżowe domy kultury, które powinny organizować czas wolny dzieci oraz proponować im różnego rodzaju kółka zainteresowań albo zespoły muzyczne, taneczne czy teatralne. Walcz o to, by twoje dziecko miało gdzie rozwijać zainteresowania, by miejscem jego zabaw nie była jedynie ulica!
Problem:
Brak miejsca na próby zespołu
Wzory pism:
Prośba o udostępnienie sali prób
Oferta organizacji pozarządowej
*************
Bezpieczeństwo
Policja jest rządowa, ale starosta pozostaje na swoim terenie jej zwierzchnikiem, m.in. uzgadnia z komendantem wojewódzkim powołanie i odwołanie powiatowego komendanta policji. Nie może co prawda wydawać policji rozkazów ani mówić jej, w jaki sposób ma przeprowadzić obławę na bandytów, ale może wskazać miejsca szczególnie niebezpieczne, wymagające stałego pilnowania. Gmina i powiat mogą pomóc wybudować lub wyremontować posterunek, kupić radiowóz, komputer, meble, sfinansować etat policyjny. Mogą też przeznaczyć fundusze na akcje zwiększające bezpieczeństwo, takie jak choćby „Szkoła wolna od narkotyków”.
Niektóre gminy mają swoje straże – ich funkcjonariusze mogą nakładać mandaty na kierowców czy handlarzy, a także odpowiadają za ład i porządek. Nie zawsze jednak istnienie takiej straży jest uzasadnione – czasem byłoby lepiej, gdyby pieniądze zostały przeznaczone na działalność policji.
Samorząd powinien mieć konkretne pomysły na poprawę bezpieczeństwa. Nie wierz kandydatowi, jeśli ci powie, że gmina stanie się oazą uczciwości i spokoju, bo to nierealne. Jednak jeżeli obieca, że np. razem z nauczycielami, rodzicami i policją opracuje program monitorowania szkół przez policję i wyspecjalizowane służby ochrony, to taki postulat możesz poprzeć, bo jest realny i pożyteczny. Możesz także żądać od kandydata, żeby sfinansował wymalowanie pasów na jezdni, ochronę przejść dla pieszych przy szkołach czy lepsze oświetlenie parku, gdzie są częste napady. Bezpieczeństwo poprawia się także dzięki organizowaniu zajęć pozalekcyjnych dla młodzieży oraz w wyniku skutecznej kontroli przestrzegania przepisów dotyczących sprzedaży alkoholu.
Pamiętaj ponadto, że gmina odpowiada za ochronę przeciwpowodziową (m.in. za dobry stan zabezpieczeń), a także przeciwpożarową. Gmina musi współpracować z ochotniczą strażą pożarną, a powiat – z zawodowymi jednostkami straży.
Problem:
Kradzież samochodu z parkingu
Wzory pism:
Zawiadomienie o popełnieniu przestępstwa
Wniosek do prezydenta w sprawie Policji
Wniosek do burmistrza w sprawie Straży Miejskiej
****************
Kultura
Samorządy przejęły większość teatrów, muzeów i filharmonii. Niestety, placówki te różnie sobie radzą. Państwo wprawdzie dotuje kulturę, ale pieniędzy jest niewiele, więc obowiązek prowadzenia i utrzymania tych instytucji spada na władze lokalne. Samorząd nie może wpływać na repertuar teatrów, musi natomiast zadbać o ich stan i wyposażenie oraz stworzyć im finansowe warunki działania. Rozwój artystyczny można stymulować dzięki konkursom, stypendiom i dotacjom.
Gmina powinna zapewnić mieszkańcom dostęp do wartościowych książek poprzez sieć bibliotek publicznych. Samorząd musi wykładać pieniądze na zakup książek, także ambitniejszych, dla dorosłych i dzieci. Powinien zachęcać do czytania, np. organizować konkursy czytelnicze, choćby ze skromnymi nagrodami. Może prowadzić na swoim terenie zbiórki książek, również używanych.
Gmina powinna dbać o lokalne boiska, urządzenia sportowe i tereny rekreacyjne oraz wspierać lokalne kluby sportowe, tak aby mieszkańcy mieli różnorodną ofertę zajęć.
W każdej gminie powinno działać centrum kultury, choć niekoniecznie w formie zinstytucjonalizowanego gminnego ośrodka kultury. Takie placówki muszą przyciągać ludzi, którzy mają pomysły na ożywienie kultury – np. umieją poprowadzić zespół teatralny czy plastyczny. Jeśli mieszkańcy zapalą się do własnego teatru, to pomogą zbudować dekoracje i chętnie zdobędą kostiumy. Samorząd ma wiele sposobów, żeby uzyskać pieniądze na utrzymanie centrów kultury, np. akcje charytatywne i koncerty albo wynajem sal na wesela czy zabawy.
Obowiązkiem gminy jest prowadzenie chociaż jednej placówki wychowania pozaszkolnego. Funkcję tę spełniają najczęściej wiejskie świetlice czy młodzieżowe domy kultury, które powinny organizować czas wolny dzieci oraz proponować im różnego rodzaju kółka zainteresowań albo zespoły muzyczne, taneczne czy teatralne. Walcz o to, by twoje dziecko miało gdzie rozwijać zainteresowania, by miejscem jego zabaw nie była jedynie ulica!
Problem:
Brak miejsca na próby zespołu
Wzory pism:
Prośba o udostępnienie sali prób
Oferta organizacji pozarządowej
*************
Ochrona środowiska
Czysta woda, zadbana zieleń, oczyszczone ścieki - to jeden z podstawowych obowiązków samorządu. Kiedyś zaniedbywany z braku środków i wyobraźni. Dziś inwestycje i programy proekologiczne są modne. Samorządy przeznaczają na nie ogromne środki.
Gminy mają obowiązek wyznaczania i utrzymywania wysypisk śmieci. Powinny one przeprowadzać ich segregację, wystawiać osobne pojemniki na szkło, plastik, papier czy żywność. Warto pomyśleć o tworzeniu sieci powiatowych wysypisk, ponieważ utrzymanie własnego wysypiska jest bardzo kosztowne. Powiat mógłby skuteczniej przeprowadzać utylizację odpadów, budować kosztowne spalarnie. Odpady można wykorzystywać przy produkcji biogazów, kompostu, energii.
Wiele gmin, choć wciąż jeszcze za mało, w trosce o czyste powietrze przechodzi z opalania węglem na ogrzewanie gazowe. Czy w twojej gminie robi się coś w tej sprawie?
Gminy mogą promować agroturystykę i rozwój rolnictwa ekologicznego na swoim terenie, pomagać w promocji i sprzedaży zdrowej żywności i produktów lokalnych marek.
Samorządy powinny dbać o tereny zalesione, kontrolować budowy w lasach i nad jeziorami, bardzo ostrożnie wydawać zezwolenia na budowę, nie przekwalifikowywać gruntów „na siłę” po to, by mógł na nich powstać kolejny zakład.
Inwestycje w ochronę środowiska są kosztowne, ale istnieje wiele możliwości uzyskania wsparcia na ich prowadzenie (m.in. gminne, powiatowe i wojewódzkie fundusze ochrony środowiska i gospodarki wodnej, środki z Unii Europejskiej). Od pomysłowości i aktywności samorządu zależy, czy z nich skorzystają mieszkańcy. Ochrona środowiska ma coraz większe wsparcie w społecznym ruchu ekologicznym. Jednak ugruntowanie postaw wymaga prowadzenia przez władze ciągłej edukacji obywatelskiej.
Gminy mają obowiązek wyznaczania i utrzymywania wysypisk śmieci. Powinny one przeprowadzać ich segregację, wystawiać osobne pojemniki na szkło, plastik, papier czy żywność. Warto pomyśleć o tworzeniu sieci powiatowych wysypisk, ponieważ utrzymanie własnego wysypiska jest bardzo kosztowne. Powiat mógłby skuteczniej przeprowadzać utylizację odpadów, budować kosztowne spalarnie. Odpady można wykorzystywać przy produkcji biogazów, kompostu, energii.
Wiele gmin, choć wciąż jeszcze za mało, w trosce o czyste powietrze przechodzi z opalania węglem na ogrzewanie gazowe. Czy w twojej gminie robi się coś w tej sprawie?
Gminy mogą promować agroturystykę i rozwój rolnictwa ekologicznego na swoim terenie, pomagać w promocji i sprzedaży zdrowej żywności i produktów lokalnych marek.
Samorządy powinny dbać o tereny zalesione, kontrolować budowy w lasach i nad jeziorami, bardzo ostrożnie wydawać zezwolenia na budowę, nie przekwalifikowywać gruntów „na siłę” po to, by mógł na nich powstać kolejny zakład.
Inwestycje w ochronę środowiska są kosztowne, ale istnieje wiele możliwości uzyskania wsparcia na ich prowadzenie (m.in. gminne, powiatowe i wojewódzkie fundusze ochrony środowiska i gospodarki wodnej, środki z Unii Europejskiej). Od pomysłowości i aktywności samorządu zależy, czy z nich skorzystają mieszkańcy. Ochrona środowiska ma coraz większe wsparcie w społecznym ruchu ekologicznym. Jednak ugruntowanie postaw wymaga prowadzenia przez władze ciągłej edukacji obywatelskiej.
Problem:
Ktoś nielegalnie wycina drzewa
Wzory pism:
Wniosek o wydanie zezwolenia na usunięcie drzewa lub krzewu
Zgłoszenie podejrzenia nielegalnego usuwania drzew
***************
Ochrona zdrowia
Za usługi medyczne płaci Narodowy Fundusz Zdrowia. Lekarz wydał złą diagnozę? Masz pretensję, że zamknięto oddział w szpitalu? To wina Funduszu. Władze lokalne nie mają wpływu na politykę finansową NFZ. Choć powiatom podlegają szpitale powiatowe, a sejmikom wojewódzkim szpitale wojewódzkie, gminy zaś mogą prowadzić swoje niepubliczne przychodnie, to jednak nie od nich zależy polityka medyczna tych instytucji. Władze gminy, powiatu i województwa mają prawo zgłosić Funduszowi, że potrzebują zwiększenia usług oraz zatrudnienia specjalistów na swoim terenie, ale nie mogą mieć żadnej pewności, że wymagane kontrakty zostaną podpisane.
Samorząd odpowiada za majątek oraz organizację pracy placówek medycznych, a także za ich restrukturyzację lub likwidację. Może też oddłużyć szpital przy użyciu własnych pieniędzy. Musi dbać o wyposażenie placówek, sprzęt, remonty, otoczenie pacjentów. Jeśli wokół szpitala jest brudno albo nie ma dogodnego i szybkiego dojazdu – to wina władz lokalnych!
Samorządy powiatowy i wojewódzki mają wpływ na obsadzenie oraz odwołanie dyrektorów szpitali, a więc mogą wymuszać na nich dobrą pracę. Władze powinny pilnować, by w szpitalu jakość usług nie była uzależniona od grubości koperty wręczanej lekarzowi. Niedopuszczalne są przypadki odmowy przyjęcia do szpitala kogoś, kto ma skierowanie, niewyobrażalna jest też odmowa udzielenia pomocy w razie wypadku.
Władze gminne i powiatowe powinny propagować zdrowy styl życia, np. budować ścieżki rowerowe. Możesz żądać, by dzieci zostały objęte szczepieniami ochronnymi oraz miały bezpłatne wizyty u dentysty. Masz także prawo wymagać dostępu do dobrze wyposażonej i czynnej całą dobę apteki.
Samorząd odpowiada za majątek oraz organizację pracy placówek medycznych, a także za ich restrukturyzację lub likwidację. Może też oddłużyć szpital przy użyciu własnych pieniędzy. Musi dbać o wyposażenie placówek, sprzęt, remonty, otoczenie pacjentów. Jeśli wokół szpitala jest brudno albo nie ma dogodnego i szybkiego dojazdu – to wina władz lokalnych!
Samorządy powiatowy i wojewódzki mają wpływ na obsadzenie oraz odwołanie dyrektorów szpitali, a więc mogą wymuszać na nich dobrą pracę. Władze powinny pilnować, by w szpitalu jakość usług nie była uzależniona od grubości koperty wręczanej lekarzowi. Niedopuszczalne są przypadki odmowy przyjęcia do szpitala kogoś, kto ma skierowanie, niewyobrażalna jest też odmowa udzielenia pomocy w razie wypadku.
Władze gminne i powiatowe powinny propagować zdrowy styl życia, np. budować ścieżki rowerowe. Możesz żądać, by dzieci zostały objęte szczepieniami ochronnymi oraz miały bezpłatne wizyty u dentysty. Masz także prawo wymagać dostępu do dobrze wyposażonej i czynnej całą dobę apteki.
Problem:
Twój lekarz przyjmuje tylko rano
Wzory pism:
Skarga na SPZOZ
Deklaracja wyboru lekarza poz
Deklaracja wyboru pielęgniarki poz
Deklaracja wyboru położnej poz
***************
Oświata
Zapewnienie dobrych warunków nauki twoim dzieciom to jeden z najważniejszych obowiązków gminy i powiatu.
Gminie podlegają podstawówki, a powiatowi - licea, szkoły artystyczne, specjalistyczne, technika i zawodówki. Samorząd musi szkoły remontować, wyposażać je, dbać o bezpieczeństwo w szkole i wokół niej, a więc np. we współpracy z policją zwalczać narkotyki. Radni współdecydują o wyborze dyrektora, a wiadomo, że dobry, rzutki dyrektor wiele dla szkoły może zrobić. Radni mogą z budżetu gminy i powiatu dać pieniądze na podwyżki nauczycielskich pensji, doskonalenie zawodowe nauczycieli czy zwiększenie liczby godzin nauki języków obcych, finansować zajęcia pozaszkolne dzieciom z rodzin zagrożonych alkoholizmem czy przestępczością.
Nie daj się nabrać! Jeżeli kandydat obiecuje, że wybuduje w szkole basen albo stadion, a gmina jest mała i biedna, możesz to włożyć między wyborcze bajki. Ale jeśli chce wyposażyć pracownię komputerową, to zobowiązanie i cenne, i realne. Zwłaszcza że istnieją możliwości sfinansowania takiego przedsięwzięcia, np. ze środków Unii Europejskiej.
Problem:
Brak miejsca w przedszkolu
Wzory pism:
Odwołanie od decyzji
Wniosek o wskazanie wolnego miejsca w przedszkolu
**************
Opieka społeczna
Samorząd musi służyć nie tylko mieszkańcom młodym, zdrowym i aktywnym, lecz także starym, niepełnosprawnym i bezradnym. Gminie podlegają gminne, a powiatom powiatowe lub miejskie ośrodki pomocy społecznej oraz powiatowe centra pomocy rodzinie. Ich rola nie może ograniczać się do wypłaty zasiłków pieniężnych i rzeczowych biednym rodzinom. Samorządowi pracownicy socjalni powinni wiedzieć o każdej rodzinie, w której dzieje się coś niedobrego.
Samorządy mają mało pieniędzy nawet na wypłacanie ustawowych zasiłków. Nie mogą też elastycznie dysponować funduszami. Jeśli dostają pieniądze na dom dziecka, to nie mają prawa ich przeznaczyć na rodzinę zastępczą. Za mało jest również domów pomocy społecznej (na miejsce trzeba czekać latami). Jednak kłopoty finansowe nie mogą zwalniać samorządów z aktywności. Ta ostatnia może przybierać różną formę. Dla przykładu gmina, która chce dożywiać dzieci w szkołach, może obniżyć czynsz piekarzowi w zamian za dostarczanie do szkoły pieczywa.
Powiatowe centra pomocy rodzinie powinny nieść pomoc i radzić w przypadkach alkoholizmu, AIDS czy narkomanii, a także zapewniać pomoc psychologa, gdy w rodzinie stosuje się przemoc. Domagaj się, by twoja gmina i powiat współpracowały z organizacjami pozarządowymi. Żądaj, aby powstawały programy przeciwdziałania alkoholizmowi i zwalczania narkomanii. Nalegaj też na to, by udzielano pomocy dzieciom z rodzin zagrożonych oraz bezdomnym. Apeluj, by władze organizowały zbiórki odzieży i tworzyły banki żywności, którą oddadzą biednym miejscowi producenci czy supermarkety. Namawiaj władze, aby w małych miejscowościach otwierały świetlice, w których osoby samotne, młodzież oraz dzieci będą ciekawie i twórczo spędzać czas.
Problem:
Ktoś starszy potrzebuje opieki
Wzory pism:
Wniosek o przyznanie zasiłku stałego
Wniosek o przyznanie zasiłku celowego
Wniosek o przyznanie usług opiekuńczych
*************
Usługi komunalne
Do obowiązków władz gminy należy zapewnienie nam ciepła, wody, światła i gazu w mieszkaniach, a jeżeli jest to mieszkanie komunalne – także dbanie o jego remont i utrzymanie w czystości. Władze muszą również troszczyć się o nasze otoczenie: równe i estetyczne chodniki, oświetlone i oznakowane ulice, porządnie utrzymane parki, zieleńce i trawniki, czyste targowisko miejskie, uporządkowany cmentarz komunalny. Gmina musi zapewnić funkcjonowanie publicznych środków lokomocji, a dzieciom zorganizować dowóz do szkoły. Lokalne władze ustalają wysokość cen biletów i częstotliwość kursów, tworzą lub przedłużają linie autobusowe oraz tramwajowe. Odpowiadają za stan dróg i komunikację na drogach lokalnych, a powiat dba również o drogi między gminami. Poza tym powiat odpowiada za dowóz dzieci do szkół ponadpodstawowych.
Gmina nie musi świadczyć usług sama, lecz może to robić przez wyspecjalizowane firmy. Usługi tych firm muszą być ustalone w drodze przetargu, a radni powinni wybrać ofertę nie tylko tanią, lecz także fachową. Samorząd uczy się stawiać warunki jako największy, wiarygodny i przewidywalny klient.
Problem:
Autobus znów nie przyjechał
Wzory pism:
Pismo do przewoźnika
Skarga do Prezydenta na przewoźnika
**************
Wspieranie przedsiębiorczości
Gminy i powiaty nie mogą prowadzić własnej działalności gospodarczej, ale powinny przyciągać firmy i ułatwiać im życie poprzez sprawną obsługę w urzędach oraz przyjazną politykę podatkową.
Żeby przyciągać firmy, trzeba się najpierw pokazać światu. Gminy wydają foldery i ulotki oraz zakładają strony internetowe, jednak często mają za mało pieniędzy na profesjonalną reklamę. Po co każda gmina ma się promować oddzielnie? Lepiej, by powiat zrobił to w imieniu wszystkich swoich gmin, wynajmując w tym celu profesjonalną firmę. Powiat może także pozyskać pomoc agencji rolnych, które np. przekażą gminie ziemię pod inwestycje. Dobrze, gdyby współpracował z izbami gospodarczymi, cechami rzemiosł czy organizacjami pracodawców na swoim terenie i ustalał z nimi wspólną strategię.
Gminy mogą obniżać opłaty za lokale, a także zakładać inkubatory przedsiębiorczości oraz parki przemysłowe skupiające różne firmy i zakłady usługowe na jednym obszarze, blisko arterii przelotowych, kolei czy szlaku wodnego. Gmina przez czas rozruchu zwalnia przedsiębiorców z podatku od nieruchomości.
Gminy nie są bezpośrednio odpowiedzialne za zwalczanie bezrobocia. Powinny jednak podejmować opisane wyżej działania na rzecz rozwoju przedsiębiorczości, a w ten sposób pośrednio wpływać na poziom zatrudnienia.
Bezpośrednia odpowiedzialność za zwalczanie bezrobocia spoczywa na powiatach, które dysponują powiatowymi urzędami pracy. Urzędy te muszą dbać o współpracę z miejscowymi przedsiębiorcami, pozyskiwać oferty pracy i zabiegać o środki (np. z funduszy strukturalnych Unii Europejskiej) na szkolenia czy doradztwo dla bezrobotnych. Dane z urzędu pracy powinny być brane pod uwagę przy ustalaniu sieci i profilu szkół ponadgimnazjalnych, tak by nie produkowały one bezrobotnych absolwentów.
Problem:
Problem z zezwoleniem na sprzedaż alkoholu
Wzory pism:
Wniosek o wydanie zezwolenia na sprzedaż alkoholu
**************
Wygląd miejscowości
Na co dzień najbardziej widocznym przejawem działania samorządu jest stan ulic, budynków i innych terenów miejskich. Dziurawe drogi i chodniki, obdrapane budynki, zaniedbane parki, brak oświetlenia czy leżące wszędzie śmieci nie świadczą dobrze o gospodarzu, czyli o władzach gminy lub powiatu.
Gmina powinna dbać o rozwój i stan dróg gminnych, a powiat powiatowych – muszą być one regularnie naprawiane, a w zimie odśnieżane. Podobnie stan chodników i przejść dla pieszych oraz ich oświetlenie zależy od działań gospodarza terenu, który powinien dbać o to, aby spacer chodnikiem nie kończył się wypadkiem i koniecznością zakładania gipsu.
Wygląd naszej miejscowości wpływa na jej rozwój i zadowolenie mieszkańców. Turystów nie przyciągnie widok zaniedbanego rynku czy brak miejsc wypoczynkowych. W parku każdy z nas chciałby z przyjemnością odpoczywać, a nie omijać go jako miejsce brudne i niebezpieczne. Dzieci powinny mieć place zabaw czy ścieżki, po których będą mogły bezpiecznie jeździć rowerami. Zaufania inwestorów nie wzbudzą panujące wszędzie brud i bałagan, bo to źle świadczy o zdolności władz do zarządzania i współpracy z różnymi instytucjami.
Problem:
Zdewastowana kamienica
Wzory pism:
Wniosek o przeprowadzenie remontu
Uchwała w sprawie wykonania remontów nieruchomości wspólnych
**************
Przyjazny urząd
Władze gminy są odpowiedzialne za opracowanie i wprowadzenie w życie strategii rozwoju lokalnego, czyli programu działań umożliwiających realizację celów korzystnych dla ogółu mieszkańców. Dobrze zarządzana gmina powinna mieć aktualną, rzeczywiście wdrażaną strategię. Władze muszą też podejmować wysiłki, aby na wykonanie choćby części zadań pozyskać środki zewnętrzne, np. z funduszy strukturalnych Unii Europejskiej.
Realizacja strategii, a także szeregu działań, za które odpowiada gmina, spoczywa na urzędzie. W urzędzie gminy zarejestrujesz działalność gospodarczą, załatwisz zezwolenie, jeśli chcesz otworzyć sklep, firmę usługową, produkcyjną albo artystyczną, otrzymasz pozwolenie na budowę domu czy zakładu, koncesję na sprzedaż i serwowanie alkoholu, zgodę na zorganizowanie imprezy. W gminie zawrzesz ślub, dostaniesz akt ślubu i zgonu, dowód osobisty, meldunek oraz wymeldowanie, numer PESEL. Zwrócisz się do niej, jeśli będziesz chciał zaadaptować na mieszkanie np. strych lub suterenę w lokalu komunalnym, wynająć albo wykupić mieszkanie komunalne, kupić czy wydzierżawić działkę gminną.
W starostwie załatwisz sprawy geodezyjne, nadzór budowlany nad twoją budową oraz zmianę przeznaczenia gruntu, np. z rolniczego na budowlany. Zarejestrujesz pojazd i dostaniesz prawo jazdy. Otrzymasz również paszport, o ile powiat, by ułatwić życie mieszkańcom, udostępnił swoje pomieszczenia na formalności paszportowe.
Od decyzji urzędu możesz odwołać się do samorządowego kolegium odwoławczego lub wojewody. Urząd ma obowiązek podać ci w swojej decyzji informację, gdzie masz się odwołać i jak szybko musisz to zrobić, by sprawa się nie przedawniła.
Wiele osób nie wie, kto za co odpowiada, i w efekcie często źle adresuje dokumenty. Dlatego w urzędzie powinno być centrum informacyjne, w którym urzędnik sprawdzi, czy pismo jest dobrze zaadresowane, a także skieruje petenta do odpowiedniego pokoju. Kodeks postępowania administracyjnego daje maksimum 30 dni na załatwienie sprawy, ale przecież są kwestie, z którymi można się uporać w godzinę. Jeśli urzędnik przekroczy termin, złóż skargę!
Pamiętaj! Składaj wszystko na piśmie i żądaj pokwitowania na kopii dokumentu. Pisz skargi do burmistrza czy starosty w każdym przypadku nieuczciwości, chamstwa lub niekompetencji.
Władze lokalne mają obowiązek informowania mieszkańców o działaniach, które podejmują. Wiele gmin robi to za pośrednictwem często aktualizowanych stron internetowych. Pomocne są też biuletyny informacyjne czy bezpośrednie kontakty wójta/burmistrza/prezydenta oraz radnych z mieszkańcami. Ponadto władze lokalne mają obowiązek powadzenia przejrzystego naboru na stanowiska urzędnicze, najlepiej w formie otwartego konkursu.
Problem:
Meldunek a udział w wyborach
Wzory pism:
Wniosek o wpisanie do rejestru wyborców
**************
Poradnik obywatela
Władze samorządowe coraz częściej zdają sobie sprawę z tego, że mieszkańcy, którzy tworzą wspólnotę samorządową, chcą mieć wpływ na jej funkcjonowanie nie tylko raz na cztery lata podczas aktu wyborczego. W tym celu obywatele działają indywidualnie bądź zrzeszają się w grupach formalnych i nieformalnych. Dlatego też kandydaci na radnych oraz wójtów/burmistrzów/prezydentów są gotowi składać obietnice wyborcze, które nie zawsze mają pokrycie w rzeczywistości. Może okazać się, że realizacja obiecanego przedsięwzięcia nie mieści się w kompetencjach danej jednostki. Również w ramach pojedynczej jednostki samorządu terytorialnego istnieje podział kompetencji między jej organy. Generalna zasada mówi, że o wszystkich sprawach dotyczących gminy decyduje rada gminy, chyba że ustawy stanowią inaczej. Odwrotnie jest w przypadku powiatu i województwa, w których za wszystkie kwestie odpowiada organ wykonawczy, chyba że ustawy stanowią inaczej.
Miejmy także świadomość, że nie wszystkie zadania gminy muszą być realizowane przez urząd gminy. Do wypełniania obowiązków mogą zostać powołane jednostki organizacyjne gminy (np. Miejski Zakład Oczyszczania Miasta) lub spółki prawa handlowego (np. Komunikacja Miejska S.A.). Zadania te mogą być także wykonywane na podstawie zlecenia przez podmioty prywatne.
Najważniejszy akt prawa miejscowego w gminie stanowi uchwała w sprawie budżetu na dany rok. Projekt budżetu jest przygotowywany przez wójta/burmistrza/prezydenta, ale uchwalany (na rok kalendarzowy) przez radę. Radni nie mogą jednak wprowadzać do budżetu poprawek polegających na zwiększeniu wydatków, jeśli nie mają one pokrycia w dochodach. Wójt/burmistrz/prezydent odpowiada za wykonanie budżetu przed radą, która z tego tytułu udziela bądź nie udziela mu absolutorium. Roczny okres budżetowania powoduje, że gminy generalnie nie mogą zaciągać zobowiązań przekraczających rok budżetowy. Dlatego przy planach inwestycji dłuższych niż dany rok konieczne jest wpisanie ich do Wieloletniego Programu Inwestycyjnego – szczególnego rodzaju uchwały rady gminy.
Wzrost samoświadomości obywatelskiej powoduje, że kiedy przychodzimy do urzędu, jesteśmy bardziej wymagający. Mimo to jednak nie zawsze mamy świadomość przysługujących nam praw.
Najważniejszym z naszych obywatelskich uprawnień jest prawo dostępu do informacji publicznej. Dzięki temu mamy możliwość niezwłocznego uzyskania informacji publicznej, prawo wglądu do dokumentów urzędowych, a także możemy uczestniczyć w posiedzeniach kolegialnych organów władzy publicznej, pochodzących z wyborów powszechnych.
Dostęp do informacji publicznej przysługuje każdemu. Organ, do którego zwracamy się z prośbą o jej udostępnienie, nie może żądać od nas wykazania interesu faktycznego bądź prawnego. Prawo do informacji publicznej może podlegać ograniczeniu, ale wyłącznie w zakresie i na zasadach określonych przepisami. W decyzji odmownej muszą one zostać przywołane.
W jaki sposób udostępnia się obywatelom informację publiczną? Przede wszystkim służy do tego Biuletyn Informacji Publicznej (BIP), w którym są zamieszczane informacje oraz dokumenty urzędowe. Jeśli chcemy uzyskać informacje nieudostępnione w BIP, musimy złożyć wniosek w tej sprawie. Informacje publiczne mogą być także wykładane lub wywieszane w miejscach ogólnie dostępnych albo rozpowszechniane dzięki specjalnym urządzeniom. Obywatelom należy umożliwić wstęp na posiedzenia organów lub udostępnić im materiały dokumentujące te posiedzenia. Informacja, która może zostać udzielona niezwłocznie w formie ustnej, nie wymaga złożenia pisemnego wniosku. Dostęp do informacji publicznej jest bezpłatny. Opłata może zostać pobrana tylko w wysokości dodatkowych kosztów związanych ze wskazanym we wniosku sposobem udostępnienia lub przekształcenia informacji.
Problem:
Problem z uzyskaniem informacji publicznej
Wzory pism:
Wniosek o udostępnienie informacji publicznej
Więcej problemów dotyczących samorządów znajdziesz ;tutaj.
Masz pytanie dotyczące samorządu, swoich praw i obowiązków? Skorzystaj z bezpłatnej porady eksperta - kliknij tutaj.
Materialy opracowane w ramach akcji „Sprawdzaj tych, których wybierasz”.
Gminie podlegają podstawówki, a powiatowi - licea, szkoły artystyczne, specjalistyczne, technika i zawodówki. Samorząd musi szkoły remontować, wyposażać je, dbać o bezpieczeństwo w szkole i wokół niej, a więc np. we współpracy z policją zwalczać narkotyki. Radni współdecydują o wyborze dyrektora, a wiadomo, że dobry, rzutki dyrektor wiele dla szkoły może zrobić. Radni mogą z budżetu gminy i powiatu dać pieniądze na podwyżki nauczycielskich pensji, doskonalenie zawodowe nauczycieli czy zwiększenie liczby godzin nauki języków obcych, finansować zajęcia pozaszkolne dzieciom z rodzin zagrożonych alkoholizmem czy przestępczością.
Nie daj się nabrać! Jeżeli kandydat obiecuje, że wybuduje w szkole basen albo stadion, a gmina jest mała i biedna, możesz to włożyć między wyborcze bajki. Ale jeśli chce wyposażyć pracownię komputerową, to zobowiązanie i cenne, i realne. Zwłaszcza że istnieją możliwości sfinansowania takiego przedsięwzięcia, np. ze środków Unii Europejskiej.
Problem:
Brak miejsca w przedszkolu
Wzory pism:
Odwołanie od decyzji
Wniosek o wskazanie wolnego miejsca w przedszkolu
**************
Opieka społeczna
Samorząd musi służyć nie tylko mieszkańcom młodym, zdrowym i aktywnym, lecz także starym, niepełnosprawnym i bezradnym. Gminie podlegają gminne, a powiatom powiatowe lub miejskie ośrodki pomocy społecznej oraz powiatowe centra pomocy rodzinie. Ich rola nie może ograniczać się do wypłaty zasiłków pieniężnych i rzeczowych biednym rodzinom. Samorządowi pracownicy socjalni powinni wiedzieć o każdej rodzinie, w której dzieje się coś niedobrego.
Samorządy mają mało pieniędzy nawet na wypłacanie ustawowych zasiłków. Nie mogą też elastycznie dysponować funduszami. Jeśli dostają pieniądze na dom dziecka, to nie mają prawa ich przeznaczyć na rodzinę zastępczą. Za mało jest również domów pomocy społecznej (na miejsce trzeba czekać latami). Jednak kłopoty finansowe nie mogą zwalniać samorządów z aktywności. Ta ostatnia może przybierać różną formę. Dla przykładu gmina, która chce dożywiać dzieci w szkołach, może obniżyć czynsz piekarzowi w zamian za dostarczanie do szkoły pieczywa.
Powiatowe centra pomocy rodzinie powinny nieść pomoc i radzić w przypadkach alkoholizmu, AIDS czy narkomanii, a także zapewniać pomoc psychologa, gdy w rodzinie stosuje się przemoc. Domagaj się, by twoja gmina i powiat współpracowały z organizacjami pozarządowymi. Żądaj, aby powstawały programy przeciwdziałania alkoholizmowi i zwalczania narkomanii. Nalegaj też na to, by udzielano pomocy dzieciom z rodzin zagrożonych oraz bezdomnym. Apeluj, by władze organizowały zbiórki odzieży i tworzyły banki żywności, którą oddadzą biednym miejscowi producenci czy supermarkety. Namawiaj władze, aby w małych miejscowościach otwierały świetlice, w których osoby samotne, młodzież oraz dzieci będą ciekawie i twórczo spędzać czas.
Problem:
Ktoś starszy potrzebuje opieki
Wzory pism:
Wniosek o przyznanie zasiłku stałego
Wniosek o przyznanie zasiłku celowego
Wniosek o przyznanie usług opiekuńczych
*************
Usługi komunalne
Do obowiązków władz gminy należy zapewnienie nam ciepła, wody, światła i gazu w mieszkaniach, a jeżeli jest to mieszkanie komunalne – także dbanie o jego remont i utrzymanie w czystości. Władze muszą również troszczyć się o nasze otoczenie: równe i estetyczne chodniki, oświetlone i oznakowane ulice, porządnie utrzymane parki, zieleńce i trawniki, czyste targowisko miejskie, uporządkowany cmentarz komunalny. Gmina musi zapewnić funkcjonowanie publicznych środków lokomocji, a dzieciom zorganizować dowóz do szkoły. Lokalne władze ustalają wysokość cen biletów i częstotliwość kursów, tworzą lub przedłużają linie autobusowe oraz tramwajowe. Odpowiadają za stan dróg i komunikację na drogach lokalnych, a powiat dba również o drogi między gminami. Poza tym powiat odpowiada za dowóz dzieci do szkół ponadpodstawowych.
Gmina nie musi świadczyć usług sama, lecz może to robić przez wyspecjalizowane firmy. Usługi tych firm muszą być ustalone w drodze przetargu, a radni powinni wybrać ofertę nie tylko tanią, lecz także fachową. Samorząd uczy się stawiać warunki jako największy, wiarygodny i przewidywalny klient.
Problem:
Autobus znów nie przyjechał
Wzory pism:
Pismo do przewoźnika
Skarga do Prezydenta na przewoźnika
**************
Wspieranie przedsiębiorczości
Gminy i powiaty nie mogą prowadzić własnej działalności gospodarczej, ale powinny przyciągać firmy i ułatwiać im życie poprzez sprawną obsługę w urzędach oraz przyjazną politykę podatkową.
Żeby przyciągać firmy, trzeba się najpierw pokazać światu. Gminy wydają foldery i ulotki oraz zakładają strony internetowe, jednak często mają za mało pieniędzy na profesjonalną reklamę. Po co każda gmina ma się promować oddzielnie? Lepiej, by powiat zrobił to w imieniu wszystkich swoich gmin, wynajmując w tym celu profesjonalną firmę. Powiat może także pozyskać pomoc agencji rolnych, które np. przekażą gminie ziemię pod inwestycje. Dobrze, gdyby współpracował z izbami gospodarczymi, cechami rzemiosł czy organizacjami pracodawców na swoim terenie i ustalał z nimi wspólną strategię.
Gminy mogą obniżać opłaty za lokale, a także zakładać inkubatory przedsiębiorczości oraz parki przemysłowe skupiające różne firmy i zakłady usługowe na jednym obszarze, blisko arterii przelotowych, kolei czy szlaku wodnego. Gmina przez czas rozruchu zwalnia przedsiębiorców z podatku od nieruchomości.
Gminy nie są bezpośrednio odpowiedzialne za zwalczanie bezrobocia. Powinny jednak podejmować opisane wyżej działania na rzecz rozwoju przedsiębiorczości, a w ten sposób pośrednio wpływać na poziom zatrudnienia.
Bezpośrednia odpowiedzialność za zwalczanie bezrobocia spoczywa na powiatach, które dysponują powiatowymi urzędami pracy. Urzędy te muszą dbać o współpracę z miejscowymi przedsiębiorcami, pozyskiwać oferty pracy i zabiegać o środki (np. z funduszy strukturalnych Unii Europejskiej) na szkolenia czy doradztwo dla bezrobotnych. Dane z urzędu pracy powinny być brane pod uwagę przy ustalaniu sieci i profilu szkół ponadgimnazjalnych, tak by nie produkowały one bezrobotnych absolwentów.
Problem:
Problem z zezwoleniem na sprzedaż alkoholu
Wzory pism:
Wniosek o wydanie zezwolenia na sprzedaż alkoholu
**************
Wygląd miejscowości
Na co dzień najbardziej widocznym przejawem działania samorządu jest stan ulic, budynków i innych terenów miejskich. Dziurawe drogi i chodniki, obdrapane budynki, zaniedbane parki, brak oświetlenia czy leżące wszędzie śmieci nie świadczą dobrze o gospodarzu, czyli o władzach gminy lub powiatu.
Gmina powinna dbać o rozwój i stan dróg gminnych, a powiat powiatowych – muszą być one regularnie naprawiane, a w zimie odśnieżane. Podobnie stan chodników i przejść dla pieszych oraz ich oświetlenie zależy od działań gospodarza terenu, który powinien dbać o to, aby spacer chodnikiem nie kończył się wypadkiem i koniecznością zakładania gipsu.
Wygląd naszej miejscowości wpływa na jej rozwój i zadowolenie mieszkańców. Turystów nie przyciągnie widok zaniedbanego rynku czy brak miejsc wypoczynkowych. W parku każdy z nas chciałby z przyjemnością odpoczywać, a nie omijać go jako miejsce brudne i niebezpieczne. Dzieci powinny mieć place zabaw czy ścieżki, po których będą mogły bezpiecznie jeździć rowerami. Zaufania inwestorów nie wzbudzą panujące wszędzie brud i bałagan, bo to źle świadczy o zdolności władz do zarządzania i współpracy z różnymi instytucjami.
Problem:
Zdewastowana kamienica
Wzory pism:
Wniosek o przeprowadzenie remontu
Uchwała w sprawie wykonania remontów nieruchomości wspólnych
**************
Przyjazny urząd
Władze gminy są odpowiedzialne za opracowanie i wprowadzenie w życie strategii rozwoju lokalnego, czyli programu działań umożliwiających realizację celów korzystnych dla ogółu mieszkańców. Dobrze zarządzana gmina powinna mieć aktualną, rzeczywiście wdrażaną strategię. Władze muszą też podejmować wysiłki, aby na wykonanie choćby części zadań pozyskać środki zewnętrzne, np. z funduszy strukturalnych Unii Europejskiej.
Realizacja strategii, a także szeregu działań, za które odpowiada gmina, spoczywa na urzędzie. W urzędzie gminy zarejestrujesz działalność gospodarczą, załatwisz zezwolenie, jeśli chcesz otworzyć sklep, firmę usługową, produkcyjną albo artystyczną, otrzymasz pozwolenie na budowę domu czy zakładu, koncesję na sprzedaż i serwowanie alkoholu, zgodę na zorganizowanie imprezy. W gminie zawrzesz ślub, dostaniesz akt ślubu i zgonu, dowód osobisty, meldunek oraz wymeldowanie, numer PESEL. Zwrócisz się do niej, jeśli będziesz chciał zaadaptować na mieszkanie np. strych lub suterenę w lokalu komunalnym, wynająć albo wykupić mieszkanie komunalne, kupić czy wydzierżawić działkę gminną.
W starostwie załatwisz sprawy geodezyjne, nadzór budowlany nad twoją budową oraz zmianę przeznaczenia gruntu, np. z rolniczego na budowlany. Zarejestrujesz pojazd i dostaniesz prawo jazdy. Otrzymasz również paszport, o ile powiat, by ułatwić życie mieszkańcom, udostępnił swoje pomieszczenia na formalności paszportowe.
Od decyzji urzędu możesz odwołać się do samorządowego kolegium odwoławczego lub wojewody. Urząd ma obowiązek podać ci w swojej decyzji informację, gdzie masz się odwołać i jak szybko musisz to zrobić, by sprawa się nie przedawniła.
Wiele osób nie wie, kto za co odpowiada, i w efekcie często źle adresuje dokumenty. Dlatego w urzędzie powinno być centrum informacyjne, w którym urzędnik sprawdzi, czy pismo jest dobrze zaadresowane, a także skieruje petenta do odpowiedniego pokoju. Kodeks postępowania administracyjnego daje maksimum 30 dni na załatwienie sprawy, ale przecież są kwestie, z którymi można się uporać w godzinę. Jeśli urzędnik przekroczy termin, złóż skargę!
Pamiętaj! Składaj wszystko na piśmie i żądaj pokwitowania na kopii dokumentu. Pisz skargi do burmistrza czy starosty w każdym przypadku nieuczciwości, chamstwa lub niekompetencji.
Władze lokalne mają obowiązek informowania mieszkańców o działaniach, które podejmują. Wiele gmin robi to za pośrednictwem często aktualizowanych stron internetowych. Pomocne są też biuletyny informacyjne czy bezpośrednie kontakty wójta/burmistrza/prezydenta oraz radnych z mieszkańcami. Ponadto władze lokalne mają obowiązek powadzenia przejrzystego naboru na stanowiska urzędnicze, najlepiej w formie otwartego konkursu.
Problem:
Meldunek a udział w wyborach
Wzory pism:
Wniosek o wpisanie do rejestru wyborców
**************
Poradnik obywatela
Władze samorządowe coraz częściej zdają sobie sprawę z tego, że mieszkańcy, którzy tworzą wspólnotę samorządową, chcą mieć wpływ na jej funkcjonowanie nie tylko raz na cztery lata podczas aktu wyborczego. W tym celu obywatele działają indywidualnie bądź zrzeszają się w grupach formalnych i nieformalnych. Dlatego też kandydaci na radnych oraz wójtów/burmistrzów/prezydentów są gotowi składać obietnice wyborcze, które nie zawsze mają pokrycie w rzeczywistości. Może okazać się, że realizacja obiecanego przedsięwzięcia nie mieści się w kompetencjach danej jednostki. Również w ramach pojedynczej jednostki samorządu terytorialnego istnieje podział kompetencji między jej organy. Generalna zasada mówi, że o wszystkich sprawach dotyczących gminy decyduje rada gminy, chyba że ustawy stanowią inaczej. Odwrotnie jest w przypadku powiatu i województwa, w których za wszystkie kwestie odpowiada organ wykonawczy, chyba że ustawy stanowią inaczej.
Miejmy także świadomość, że nie wszystkie zadania gminy muszą być realizowane przez urząd gminy. Do wypełniania obowiązków mogą zostać powołane jednostki organizacyjne gminy (np. Miejski Zakład Oczyszczania Miasta) lub spółki prawa handlowego (np. Komunikacja Miejska S.A.). Zadania te mogą być także wykonywane na podstawie zlecenia przez podmioty prywatne.
Najważniejszy akt prawa miejscowego w gminie stanowi uchwała w sprawie budżetu na dany rok. Projekt budżetu jest przygotowywany przez wójta/burmistrza/prezydenta, ale uchwalany (na rok kalendarzowy) przez radę. Radni nie mogą jednak wprowadzać do budżetu poprawek polegających na zwiększeniu wydatków, jeśli nie mają one pokrycia w dochodach. Wójt/burmistrz/prezydent odpowiada za wykonanie budżetu przed radą, która z tego tytułu udziela bądź nie udziela mu absolutorium. Roczny okres budżetowania powoduje, że gminy generalnie nie mogą zaciągać zobowiązań przekraczających rok budżetowy. Dlatego przy planach inwestycji dłuższych niż dany rok konieczne jest wpisanie ich do Wieloletniego Programu Inwestycyjnego – szczególnego rodzaju uchwały rady gminy.
Wzrost samoświadomości obywatelskiej powoduje, że kiedy przychodzimy do urzędu, jesteśmy bardziej wymagający. Mimo to jednak nie zawsze mamy świadomość przysługujących nam praw.
Najważniejszym z naszych obywatelskich uprawnień jest prawo dostępu do informacji publicznej. Dzięki temu mamy możliwość niezwłocznego uzyskania informacji publicznej, prawo wglądu do dokumentów urzędowych, a także możemy uczestniczyć w posiedzeniach kolegialnych organów władzy publicznej, pochodzących z wyborów powszechnych.
Dostęp do informacji publicznej przysługuje każdemu. Organ, do którego zwracamy się z prośbą o jej udostępnienie, nie może żądać od nas wykazania interesu faktycznego bądź prawnego. Prawo do informacji publicznej może podlegać ograniczeniu, ale wyłącznie w zakresie i na zasadach określonych przepisami. W decyzji odmownej muszą one zostać przywołane.
W jaki sposób udostępnia się obywatelom informację publiczną? Przede wszystkim służy do tego Biuletyn Informacji Publicznej (BIP), w którym są zamieszczane informacje oraz dokumenty urzędowe. Jeśli chcemy uzyskać informacje nieudostępnione w BIP, musimy złożyć wniosek w tej sprawie. Informacje publiczne mogą być także wykładane lub wywieszane w miejscach ogólnie dostępnych albo rozpowszechniane dzięki specjalnym urządzeniom. Obywatelom należy umożliwić wstęp na posiedzenia organów lub udostępnić im materiały dokumentujące te posiedzenia. Informacja, która może zostać udzielona niezwłocznie w formie ustnej, nie wymaga złożenia pisemnego wniosku. Dostęp do informacji publicznej jest bezpłatny. Opłata może zostać pobrana tylko w wysokości dodatkowych kosztów związanych ze wskazanym we wniosku sposobem udostępnienia lub przekształcenia informacji.
Problem:
Problem z uzyskaniem informacji publicznej
Wzory pism:
Wniosek o udostępnienie informacji publicznej
Więcej problemów dotyczących samorządów znajdziesz ;tutaj.
Masz pytanie dotyczące samorządu, swoich praw i obowiązków? Skorzystaj z bezpłatnej porady eksperta - kliknij tutaj.
Materialy opracowane w ramach akcji „Sprawdzaj tych, których wybierasz”.